عيسى بن عبد اللّه مشئوم است كه به بدقدمى مشهور بوده و به طوليس مغنى معروف مىباشد وى در خنياگرى و غناخوانى شهرت بسزائى داشته و در اغانى هم به ترجمه مفصّل او پرداخته است . در كتاب الجواهر المضيئة فى طبقات الحنفية آمده : طوليس در نزد عرب ويژه در نزد عموم مردم به شومى و بدقدمى معروف بود تا آنجا كه ضرب المثل گرديده و مىگفتند : اشأم من طوليس « * » ؛ يعنى فلان كس بدقدم‌تر از طوليس است . علت بدقدمى او اين بوده است كه در روز رحلت رسول خدا ( ص ) متولد شده و در روز مرگ ابو بكر از شير بازگرفته شده است ؛ در روز قتل خليفهء دوم ختنه شده و در همان روز هم به بلوغ رسيده است ؛ در روز قتل عثمان ازدواج كرده و در روز شهادت حضرت مولى على عليه السّلام فرزندش متولّد گرديده است ؛ به همين مناسبت وى را مشئوم گفته‌اند . طوليس در سال 62 هجرت در محل « سويدا » واقع در دومنزلى مدينه مرد و جنازه‌اش را ازآنجا به مدينه آوردند . ابن عبد البر در كتاب الاستيعاب اظهار داشته است : گويند ابو لؤلؤ برادر مادرى ابو الزّناد عبد اللّه بن ذكوان مكّنى به ابو عبد الرحمن بوده و ابو الزّناد عالم مردم مدينه بشمار مىآمده و در علم حساب و فرائض ( تعيين ارث وارثان ) و فن نحو و شعر و حديث و فقه ، مهارت داشته است . احمد بن حنبل گويد : ابو الزّناد عالم‌تر از ربيعه بوده است و مالك ربيعه را بر ابو الزناد از نظر علم برترى مىداده است . ذهبى در كتاب المختصر كه در فن رجال تأليف كرده است مىنويسد : ابو عبد الرحمن عبد اللّه بن ذكوان كه امام ابو الزناد مدنى باشد ، آزادشدهء بنى أميه است و

--> ( * ) در مجمع الامثال مىدانى در باب خاء مىنويسد : اخنث من طويس و در باب شين عبارت فوق را ايراد كرده است و در آنجا طويس كه مصغّر طاوس است نقل كرده است و او را به‌عنوان ابو عبد المنعم ياد مىكند و مىنويسد : وى نخستين كسى است كه در اسلام و در مدينه به خنياگرى پرداخت و خنياگرى را از اسيران ايرانى فراگرفت . سپس حكايت ميلاد و ديگر آثارش را كه در بالا ذكر كرده است ايراد نموده و پاره‌اى از مطالب ديگر را راجع به او متذكر شده است - م .